Η «Κίνηση του ίππου» είναι ένα αστυνομικό μυθιστόρημα με μορφή «φαρσοκωμωδίας» και ταυτόχρονα ένα ιστορικό αφήγημα βασισμένο σ’ ένα πραγματικό γεγονός, όπως καταγράφεται στο Politica e mafia in Sicilia (1876) του Λεοπόλντο Φρανκέττι. Η υπόθεση ξετυλίγεται στη Μοντελούζα και τη Βιγκάτα, το φθινόπωρο του 1877, την εποχή που κυβερνούσε η ιστορική Αριστερά (στην πραγματικότητα δεν είχε καμία σχέση με κόμματα της αριστεράς), και στην κοινωνία υπήρχε έντονη δυσαρέσκεια εξαιτίας του συνεχιζόμενου, μισητού φόρου στα άλευρα. Στην επαρχία της Μοντελούζα καλείται να υπηρετήσει ως επιθεωρητής μύλων ο Τζο